ZERGATIK EZ DITUGU AMETSAK GOGORATZEN?

Guztiok amesten dugu intentsitate handiagoz edo txikiagoz. Amets horiek egunean zehar bizitakoaren inguruan edo estresatzen gaituzten gauzen inguruan izaten dira normalean. Badaude ames obsesiboak ere, hau da, etxeko lehioren batetik jauzi egin eta hutsera erortzea bezalako, ez zarena helmugara iristen, denboran harrapatuta bazeunde bezala. Ametsaren intentsitatearen arabera gutxi batzutan zerbait gogoratzen dugu, gehienetan ezer gogoratu ez arren.

Pentsa dezakegu ez gogoratze hori ametsek duten karga emozional urriaren ondorioa dela, baina ez da horrela. Ametsa zerbaitek mozten digunean, esaterako iratzargailu batek, laister batean ahazten dugu, niri beintzat maiz gertatzen zait.

Bonatelliren arabera ametsen edukia nola antolatuta eta osatuta dagoen ezinezkoa zaigu gure buruan imajinatzea. Ametsetan dugun sentsazioa eta itsarrik gaudenean duguna ez omen dira bateragarriak.

Horrez gain Freudek dio burua entrenatuz gero probabilitate gehiago izan dezakegula amestutakoa gogoratzeko, gainera jendeak ez omen du beraien ametsentan interesik.

Beste batzuek diotenez amestutako edukiak era badu zerikusia. Errazago gogoratzen dugu ordenatuta dagoena, ordenik eta zentzurik ez duena baino.

NOLO FUNTZIONATZEN DUTE MOBILEK ??

Mobila gure artean ezaguna den sakelako komunikagailua dela esan dezket, tarkeko inolako kable gabe hitz egiteko balio duena. Gizarte globalizatu hontan derrigorra bihurtu dela dirudi segapotoen erabilera eta gero eta sofistikatuagoak ateratzen dituzte, komunikatzeko funtzioaz gain beste mila funtzio izaten dituzte. Baina jende askok ez daki nola funtzionatzen duten eta hori azaltzen saiatuko naiz ahal dudan neurrian.

Zure mugikorretik lagun bati dei bat egiten diozunean, irrati uhinak emititzen ditu mobilak. Uhin hauek mobiletik gertuen dagoen geltoki baseko antenak jasoko ditu. Baseak uhin horiek jaso ondoren konmutadorera bidaltzen ditu. Konmutadoreak dei motaren arabera beste geltoki base batera edo fijoen sarera bidaliko du deia. Hortik lagunaren edo deitu diozunaren mobilera joango da mezua, zure ahotsa. Horrela esanda prosezu astun bat dirudi denbora asko behar duena burutzeko, baina guztiz kontrakoa segundu bakarrean egiten da guztio hori, oso sistema arina da.

Kontuan hartu behar izaten da base hauen kokalekua, ezin dira edozein zulotan kokatu. Mendietan edo eraikinen teilatuetan kokatuak egoten dira sarri askotan, ofizinak izaten dituzte geltoki base txikiak telatuetan. Zonalde estrategiko horiei “celula” deritze. Beraz basea ondo kokatuta egoteak irrati-frekuentzia beste “celulek” erabil dezatela baimentzen du. Horrekin batera sareak dei kopuru handiago izan dezala onartzen du. Gainera leku egokian kokatuta egonez gero potentzia gutxiagorekin funtziona dezake eta ez du beste baseekin interferentziarik izaten.

NOLA EGIN XABOIA

Xaboia lortzea sintesis kimiko zaharrenetarikoa da, erromatarrek eta erromatarrek erabiltzen zuten jada ahuntz sebo eta errautzak urarekin nahastean ateratako pasta, potasa deitzen zioten.

Xaboi bat kate luzeko gatz azido koipetsuen arteko nahasketa da. Aldaketak jaso ditzake hala ere bere konpozizioan.

Gaztelako xaboia oliben olioarekin egiten dena da esaterako, baina alkohola, garden bihurtzeko; perfumeak; koloragarriak... gehitu ditzakegu gure helburuen araberako pastila lortzeko.

Xaboia egiteko behar diren osagaiak:

Ontzi bat

koilara bat

Egurrezko kaxa bat

250ml olio

250ml ur

42g “sosa cáustica” deritzon materiala

Hasteko ontzira sosa hori eta ura bota beharko ditugu erreakzioa gerta dadin. Kontuz erre gabe!

Ondoren, olioa gehitzen joango gara aurreko nahasteari pixkanaka-pixkanaka eta ordu batez gutxienez nahastu. Pasta zurixka bat agertzen denean gure helburua beterik izango dugu. Gehiago zuritzea nahi izanez gero añil txorrotada bat bota.

Batzutan ez da pasta hori gogortzen, likido gelditzen da, xaboia ebakita dago. Horrelakoetan beste ontzi batera bota eta sutan berotu gogortu dadin.

Gelditzen zaizun materiala egurrezko kaxan sartu ura galdu dezan denborarekin. Aste bat barru labanarekin moztu dezakezu zure xaboi berria.

Ez ahaztu momentuoro eskuak garbitzea, oso harriskutsua baita azalarentzat!

Hona hemen jaboia nola egin bideo bat:

APARTHEID

Sudafrikako apartheida, XX. mendean kolonizatzaile ingeles eta holandarrak ezarritako arrazagatiko segregazioari deritzo. Diskriminazio politiko, ekonomiko, sozial eta arrazialaren sinbolo da. Horrela deitua izan zen, bertako hizkuntzan, Sudafrikako eta Namibiako afrikáans hizkuntzan banaketa esan nahi duelako. Sistema hau arraza ezberdinen banaketan oinarritzen zen, aurrerapena indartzeko ziotenez. Sistema guztia zuriek gidatua zen, ez zituzten bestelakoak onartzen, beraiek bikainenak zirela uste zuten eta. Sailkapen berezi bat egiten zen, aparientzia, onargarritasun sozial eta zituzten arbasoen arabera taldetan sailkatuz. Baina honek bertako koloredun biztanleen amorruak eraginda zurienganako iraultzak ekarri zituen, eta ez ziren batere gozoak izan.

Apartheidak ez zuen itxura juridikoa 1948. urterarte. 1947an izandako elekzioetan Afrikáans koalizioa irten zen garaile Radical partidu nazionalistarekin batera. Garaile irten zen, baina ez boto gehien jaso zituelako, guztia antolatuta zegoelako baizik, Partidu Batuak boto gehiago lortu baitzituen. Berdina gertatu zen 1953an. Hau gertatu eta gutxira, 1950.urtean, hain zuzen ere, lege berri bat ezarri zuten non hirietako zonalde jakin batzuetan zuri kolorekoak bakarrik zuten eskubidea bizitzeko. Noski eta zuriak ez zirenak ihes egin behar izaten zuten beste leku batzuetara. Beltzak onartzen ez ziren haibat zona agertu ziren, autobusak, hondartzak, bankuak eta eskolak besteak beste. Beltz kolorekoak beti agiri bat eraman behar izaten zuten aldean eta hiri batzuetara ezin izaten ziren sartu edo sartzekotan baimen bereziarekin.

Hona hemen “diktadura” honetan parte hartu zuten izen potoloetako batzuk:

Daniel Franqois Malan lehen ministroa (lehen aipatutako elekzio antolatuetako irabazlea) eta bera ordezkatu zuen Johannes Gerhardus Strijdom.

Guzti hau 1980-1990 urte tartean bukatu zen. Gainbehera orokor bat izan zen, bertako monetaren balioa izugarri jaitsi zen. Horrez gain, 1989an bertako Botha presidentea hil zen. Bere ondorengoak, Frederik Klerkek, 1990ean lege arrotz hauek kentzen joango zela adierazi zuen bere lehen mitingean. Gainera Congreso Nacional Africano delakoa ere onartu zuen, 30 urtetan ilegalizaturik izan ondoren. Betaro-betaro guztia aldatzen joan zen eta elekzio berriak 1994an antolatu zituzten.

IÑAKI URDANGARIN

Denok jakingo duzuen bezala, Iñaki Urdangarin, Espainiako erregearen suhia da, bere alabetako batekin ezkonduta baitago, Cristinarekin hain zuzen ere. Bera Zumarragakoa da, Gipuzkoakoa, hala ere, ez nintzateke euskalduna dela esaten ausartuko familia bertakoa izan arren.

Orain Babel kasu famatuan (Palma Arena kasutik datorrena) sartuta omen dagoen aztertzen dabiltza eta berarekin batera, Carlos Garcia Revenega, Noos instituko diru eta erregearen alaben diru kontuak eramaten zituena ere, Iñakiren kidea. Esaten dutenez diru publikoa desbideratzen zuen, 2005 eta 2006an Illesportek eta Balear de Turismo institutuak paper batzuk sinatu zituzten Noos institutuarekin, orduan Iñakik gidatzen zuenarekin; honen bidez diru nahiko lapurtu omen zuten. 2011ko abenduaren 12an heldutako komunikatu baten bidez, Zarzuelak Iñaki agerpen ofizialetatik kanpo utzi zuen, ez baitzen erregearen etxearentzat irudi ona horrelako izkanbila potentea.

Ondoren, 2011ko abenduaren 29an Jose Castro epaileak inputatutzat hartu zuen eta 2012ko otsailaren 6an egingo zen epaiketara bidali zuen, bere onerako baldin bazen data aldatzeko baimenarekin. Bi egun geroago, epaile berberak Iñakik egindako eskakizuna onartu zuen eta epaiketa hurrengo hileko (otsaila) 25ean ospatuko da.

Honekin bukatzeko egokia litzateke nire iritzia ematea. Politikan askorik sartu gabe korapilo hau askatzen saiatuko naiz. Gaizki iruditzen zait horrelako jendeak duen postua edukita oraindik gehiago nahi izatea, hori ez da normala. Gogor zigortuak izan beharko lirateke, zeren eta azken finean "denok ditugu eskubide berberak" eta famatua izatearren ez da barkatua izan behar. Beste edonork hori egingo balu izarrak ikusiko lituzke, egin dezatela berdina pentsonaje honekin ere.

IÑAKI ZABALETA URKIOLA

Iñaki Zabaleta Urkiola 1952an jaiotako idazle, kazetari eta EHUko irakasle leitzarra da. Kazetaritza New Yorken ikasi zuen.

Iruñeako euskaltegian klaseak emandakoa, baita egin egunkariaren kazetarietako bat ere.
Egun irakasle da Euskal Herriko Unibertsitatean.
Bereak dira Bertsoen ezpata (1979) eta Eskuaren fereka (1979, Xalbador saria) poesia-lburuak, 110 Street-eko geltokia (1985) eta Carloyn Meyer dantzaria (1986, Ignacio Aldecoa saria) narrazioak, eta Wilhelm von Humboldt: hezkuntza eta hizkuntza (2005)saiakera, besteak beste.
Bestalde, komunikazioaren eta irrati-telebistaren inguruan egindako lanen artean, aipagarriak dira: Komunikazioaren ikerkuntzarako metodologia (1997), El factor humano en radio y televisión (1994), Innovaciones tecnológicas en radio y televisión (1993), Los medios de comunicación de las lenguas minorizadas en la Unión Europea (2002), eta Ikus-entzunezko informazioaren teknologia (2003), besteak beste.
LANAK:

POESIA

Bertsoaren ezpata

1979, Elkar

Eskuaren fereka

1982, Hordago

NARRAZIOA

110. Street-eko geltokia

1986, Susa

Carolyn Meyer Dantzaria

1986, Arabako Foru Aldundia

SAIAKERA

Wilhelm von Humboldt: hezkuntza eta hizkuntza

2005, Jakin

Informazio gehiago:

http://zubitegia.armiarma.com/?i=237

http://janirediez.blogspot.com/2009/03/inaki-zabaleta-urkiola-inaki-zabaleta.html

http://eu.wikipedia.org/wiki/I%C3%B1aki_Zabaleta

PLATON

Aristotelesen bezala, Grezia Zaharreko filosofoa ezagunetako bat izan zen Platon (K.a. 427-347, jaio eta hil Atenasen). Aristoteles handiaren maisua izandakoa, baina berak ere izan zuen maisua, Sokrates, besteak beste. Gaur egungo filosofian izan duen eragina benetan imajinaezina da, filosofia bera gabe ezer ez dela esaterarte hel naiteke. Solasaldiak deitzen den bilduman batzen dira bere lan nagusiak.



Platonen bizitzari buruz ezer gutxi dakigu egun eta ezagutzen dugun informazio fidagarriena berak idatzitakoa da. Familia aristokrata baten jaiotako gizona, bere aita Ariston zen eta ama Periktione. Karmides 30 tiranoak taldekoa zen eta Atenasko demokrazia kolokan jartzea lortu zuten.

K.a.399. urtean Sokrates hiltzera kondenatu eta bere ikasleen kontrako kanpaina zabaldu zen eta alde egin behar izan zuen.

Esaten dutenez, K.a.387. urtean Sizilian egon zen eta bertako erregearen generalarekin harreman handiak izan. Baina bere ideia politikoak ezin izan zituen garatu laster galdu baitzuen hauen konfiantza.

K.a.385. urtean berriz itzuli zen Atenasera eta Akademia zabaldu.

K.a.367. urtearen inguruan Siziliara itzuli zen errege berriari bere politika erakutsi nahian (atxilotu egin zuten).
Atenasera bueltatu eta Dionekin 4 urtez egin zuen lan bere akademian.

K.a. 361. urtean Siziliara joan ziren, sorte gabe oraingoan ere eta Platon atxilotu eta Dion hil egin zuten Sizilia menderatzeko egindako saiakeran. Bizitzako azken 13 urtean bere eskolan pasa zituen.



Bi galderak osatuta zegoen gizon honen filosofiaren ardatza:
1-Zer da errealitatea?
2-Nola ezagutu daiteke errealitatea?



Tipoaren lanak nahiko osorik heldu dira gureganaino, 36 solasaldi eta 7 lan. Solasaldi horiek 5 sailetan banatuta daude: lehen solasaldiak (Apologia, Karmides), lehen-ertain transizio-solasaldiak (Kratilo, Menon), ertain solasaldiak (Fedon, Oturuntza), ertain-azken transizio-solasaldiak (Feedro, Parmenides) eta azken solasaldiak (Sofista, Politikaria).

ATHLETIC

Testu honen helburua Athletic-eri eta bere gora-beherei buruzko nire iritzia zuei jakinaraztea da. Hasteko Athletic taldea zer edo zein den jakin gabe ez goaz inora, beraz, euskal talde txuri gorria dela esan daiteke, San Mames bere zelaia, Katedral izenarekin ezaguna. Bere ikur adirazgarriena lehoia da.

Taldea ezagutzen baldin baduzu jakingo duzu euskaldunak bakarrik dituela, euskal herritarrak. Hori esatean izan daiteke gaztea amerikarra izatea, baina gurasoak bertakoak izatea. Harrobia ere badu euskal umeek osatua (Lezama), bertan kategoria askotan jokatzen duten taldeak daude eta adin guztietakoak, alebinetatik infantiletara. Kanpotik haurrak ekartzea ez da ideia txarra, gero bertan jokalari egin daitezen. Horrela jokatu ezean ez litzatekeen besteen aurka egiteko gai izango (Bartzelona, Madril), ezta dagoen mailan mantentzeko ere.

Azken urteotan Europan jolastu izan du ligan lortutako postua dela eta. Aurten ere badabil eta hori ona da, mundu mailan ezaguna egin baitaiteke eta diru dezente poltsikoratu. Baina gauza guztien bezala badu bere alde txarra ere Europan jolasteak. Ligaz gain beste lehiaketa asko izaten dituzte eta guztietan parte hartzeak jokalarien beherakada ekar dezake, presio eta esfortzuari aurre egin ezinda. Aste batean bi partidu izan ditzakete eta normala den bezala bigarren partida horretan ez dira inondik inora aurrekoan bezain fresko egongo.

Dirua irabazteko, batetik, sarreren % x bat beraientzat izaten da, bestetik bazkideek urtero ordaintzen duten kuotatik ere zerbait jasotzen dute. Horrez gain, hauetariko asko selekzioekin ere joaten dira, esaterako espainiarrarekin eta hor ere diru pila lortzen dute. Bukatzeko taldeak propaganda ere badarama, petronorrena, hain zuzen ere.

Erreala eta Osasunarekin dituen harremanak ezin daiteke kaxkarrak direnik esan. Gainera derbietan bi taldeen arteko afizioen arteko lehia izugarri ederrak izaten dira, nahiz eta lagunak izan.

San Mames zaharra txikia dela eta, San Mames berria izeneko zelai handiago bat egiten dabiltza. Noski, baina norbaitek ordaindu behar izango du! Zati bat bazkideek ordaintzen dute, Clubak berak. Ez omen da nahiko horrekin eta Bizkaiko aldundia handiren batek ere ordaindu behar du, baina aldundiari nork ordaintzen dio? Guk, beraz, guk ordainduko dugula esan daiteke. 

EGUBERRIAK

Guk abenduaren 25ean egiten dugun jaia, non Jesukristoren jaiotza gogoratzen eta ospatzen da.

JATORRIA

• Willian J. Thigeren arabera  II.mendean abenduak 25ean ospatzen zuten jada, erromatarren eguzkiaren jaia ospatu orduko.
• 386.urtean Juan Crisostomok herrialdeak bateratu zituen denek 25ean ospa zezaten nahiz eta askok arinagotik ospatu.
• Erromatarrek Saturnoren jaia ospatzen zuten data hontan. Ondorioz Julio I. aita santuak 350ean Jesusen jaiotza ospatzea proposatu zuen.
• Beste batzuek VI. mendean Konstantino I.goa handiak kristautasuna zabaltzeko asmatutako jaia dela defendatzen dute.
• Askok diotenez, Jesus jaio zenean zeru izartsua omen zegoen eta artzainak kanpoan omen zeuden beraien artaldeak zaintzen, beraz, ezin zen negua izan. Baina elizak kontra egiten ditu, beste urtaroan pasko eguna duelako.

NEGUKO SOLSTIZIOA

Gaurik luzeena eta egunik motzenari deitzen zaio horrela. Abenduaren 20 eta 23 egunen artean izaten omen da, gabon hasieran. Jesus horrelako batean jaio omen zen planetek kokatze puntu ezpezifiko hortan zeudela.


NAVIDAD HITZA

Navidad hitza latineko "Nativitate" hitzetik dator.
Nati: jaiotza
vita: bizitzarena
te: zuretzat
Beraz, "zuretzako bizitzaren jaiotza" esan nahi du.

OPARIEN JATORRIA

Benetan ohitura zaharra da gabonetan haur eta gaztetxoei opariak ematearena (sarri helduen artean ere bai). Horretarako tipikoa da misterio gisa ezagutaraztea hau, esaterako, Euskal Herrian olentzero.
Erromatarrek ere bazuten ohitura hau, beraien artean opari txikiak egiten zituzten laurel eta olivo landareen adarrak eta kriseiluak, bertan izenak, gurariak.. idatzita zeudenak.

MIKEL LABOA

Mikel Laboa Mantzizidor was born in 1934 (Donostia) and died in 2008 (Donostia). He was a famous singer of Basque Country. Some experts said that Mikel was the best experimentalism of the Basque classic music on the xx century.

We can distinguish his songs in three columns: recovering old songs, become poems to songs, experimentation of songs called "lekeitioak".

He worked in a foundation called  "Ez dok hamairu". The objective of the group was to claim for the freedom of Basque Country, but  surfacing that through different elements of the nature.

Here we have a famous song traduced to English:

THE BIRD BIRD

If I cut the wings

it was me ,

it doesn´t run away,

But, like this

it wasn´t be more a bird

and me...

I love the bird.